HAVA DEMİR /ÖZEL HABER
İstanbul’da aniden bastıran ve hayatı felç eden şiddetli sağanağın ardından yüzlerce ev, iş yeri ve araç sular altında kaldı. Yaşanan felaketin ardından vatandaşların zararlarını nasıl tazmin edeceği sorusu gündeme oturdu.
YENİÇAĞ olarak, hasar sonrası vatandaşların izlemesi gereken adımları ve sigorta süreçlerindeki kritik detayları İstanbul Ticaret Odası Sigortacılık Meslek Komitesi Üyesi ve TOBB Delegesi Mithat Bekan ile konuştuk.
“TRAFİK SİGORTASI SEL HASARINI ÖDEMEZ”
Sağanak sonrası en çok merak edilen konulardan birinin araçlarda oluşan zararlar olduğunu belirten Mithat Bekan, vatandaşların ilk olarak trafik sigortası ve kasko arasındaki farkı bilmesi gerektiğini vurguladı:
“Sadece bir sorumluluk sigortası olduğu için karşı tarafa verdiğimiz hasarları öder. Yani tüketicilerin trafik sigortasından hasar alamayacaklarını bilmeleri gerekiyor. Bu hasarı ancak kasko sigortası varsa ve kasko sigortasının içerisinde sel su teminatı varsa oradan tazmin edebilirler. Yani sadece kasko sigortasının olması yeterli değil.”
KASKODAKİ DEV TUZAK: “SEL TEMİNATI VE MUAFİYET LİMİTLERİ”
Kaskosu olan araç sahiplerinin dahi mağdur olabileceğine dikkat çeken Bekan, poliçe detaylarının önemini şu sözlerle aktardı:
“Primler çok yüksek çıktığı için sel su teminatı isteğe bağlı, seçili bir teminattır. Maalesef ucuz olsun diye bazı aracılar, özellikle bankalar buna çok dikkat etmeden ‘çünkü görevleri olmadığı için’ sel teminatı vermiyorlar. Kaskolarda da bu tarz bir hasar yaşadığında tüketici hasarını alabileceğini düşünüyor fakat hasarını alamıyor. Kasko sigortası yaptıranların özellikle sel su teminatını almış olmaları gerekiyor. Ayrıca sel su teminatını almak da yeterli değil, onun içerisindeki muafiyetlere bakmak lazım. Çünkü belli bir limit koyuyorlar örneğin diyor ki 100.000 liraya kadar teminat alabilir diyor. Sel var mı? Var ama muafiyeti görmediği için tüketici hasarını alacağını zannediyor, alamıyor. Orada da limitsiz olarak ya da araç bedeli kadar -çünkü pert olduğunda aracını yerine koyması lazım- sel su teminatının limit ve muafiyetlerine dikkat etmeleri gerekiyor.”
EV VE İŞ YERLERİ ZARA GÖREN VATANDAŞLAR NE YAPMALI?
Konutları ve iş yerleri zarar gören vatandaşların durumuna değinen Mithat Bekan, şu değerlendirmelerde bulundu:
“İş yerleri ve konutları zarar gören vatandaşların da muhakkak iş yeri sigortası, yine sel su teminatının dahil olduğu veya konut sigortası olması gerekiyor. Bu ödemeler vatandaşlara sigortalar tarafından yapılacak. Ama tabii eğer içerisinde bahsettiğimiz sel su sigortası detayı varsa…”
SİGORTASI OLMAYAN VATANDAŞLAR NE YAPACAK?
Sigortası bulunmayan vatandaşların zararlarını temin edebilmesi için önünde yalnızca iki yol bulunduğunu belirten Bekan, hukuki sürece işaret etti:
“Sigortası olmayan vatandaşlar iki yoldan zararlarını temin edebilirler. Birincisi hükümetimizin doğal afet ilan etmesi ki bu mümkün değil. Bunu karşılayacak bir yapımız da yok maalesef. Devletimiz bu doğal afet ilan edilmediği için bu öncelik ortadan kalktı. İkincisi de belediyenin veya kamunun bir kusuru varsa… Yağmur yağabilir evet ama mazgallar yetersizse, gerekli bakımlar, onarımlar, altyapılar yapılmamışsa bununla bir vatandaş illiyet bağı kurarsa; evini su bastı, bunun sebebi de işte belediyenin mazgalları temizlememesi, altyapıyı yapmaması, kanalizasyonu yeterli olmaması gibi bir illiyet bağı kurarsa bu özellikle de 2577 sayılı kanunun 13. maddesinde yazar, bu durumda hasarlarının bedelini ilgili belediyeden karşılayabilirler.”
BUNDAN SONRA VATANDAŞLAR ÖNLEM ALMAK İÇİN NE YAPMALI?
Türkiye’nin iklim değişikliğinin merkezinde yer aldığını ve bu tür felaketlerin sıklığının artacağını ifade eden Bekan, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Öncelikle biz Türkiye olarak artık deprem kuşağı bölgesindeyiz. Ayrıca iklim değişikliğinin tam göbeğinde olan bir ülkeyiz coğrafi olarak. İklim değişiklikleri artık başladı. Geçtiğimiz yıllarda Temmuz ayında bir dolu yaşamıştık hatırlarsınız. Bütün herkes ciddi zararlar gördü. Şimdi biz bugün Ekim ayındayız, bunu yaşadık. Çok kısa süreye yağması, bir anda çok fazla yağması ki ortalama 250 kilogram ciddi bir oran. Bunları artık sık yaşama ihtimalimiz var. Tüketiciler sigorta yaptırarak varlıklarını koruyabilirler. Sigorta poliçesi varlıkları yerine koyma kabiliyeti olması gerekiyor. Sadece prime bakarak ucuz sigorta yaptırmak maalesef hasarlarını birebir karşılamaz. Doğru poliçe yapmaları lazım. Doğru aracılarla, doğru sigorta şirketleriyle yapması lazım. Son yıllarda; geçen yıl beş şirketin, bu yıl üç şirketin yönetimine el koydu Sigorta Emeklilik Düzenleme Denetleme Kurulu, kayyum atadı ve hala devam ediyor. Sigorta şirketlerinin öz sermaye yetersizlikleri çok fazla. İçeride para yok, habire poliçe yapılıyor ama hasar anında mağdur olan tek bir taraf var, o da tüketici. Hem sigorta poliçelerini doğru poliçe almaları hem de doğru sigorta şirketini, hasar ödenen sigorta şirketlerini, ekonomik yapısı, öz sermayesi güçlü sigorta şirketlerini seçmeleri gerekiyor.”
DOLANDIRILMAMAK İÇİN NELERE DİKKAT ETMEK GEREKİYOR?
Son yıllarda artan suistimallere ve dolandırıcılıklara dikkat çeken Mithat Bekan, vatandaşların mağdur olmaması için dikkat etmesi gereken adımları şu şekilde sıraladı:
ONLİNE SATIŞ KILAVUZUNA DİKKAT
“Bir kere online satış kanallarına itibar etmesinler. Ucuz diye oralara gidiyorlar. Kredi kartı bilgilerini oralardan çaldırma ihtimalleri yüksek, online satışlar yerine ihbar yapabilir.”
ALO 193 ORTAK HASAR İHBAR HATTI
“Alo 193 hattı var, Ortak Hasar İhbar Hattı. Tüm sigorta şirketlerinin ortak bir hattı. Örneğin sizin bir sigortanız var, bu telaşta hangi şirket, poliçe numarası nedir bilmiyorsunuz. Alo 193’ü arayıp TC’nizi bildirdiğinizde sizin sigortanızın hangi şirkette olduğunu belirtiyor ve oraya kendi ihbar yapıyor. Bu da büyük bir kolaylık.”
HASAR ANINDA BELGELEME YAPIN
Vatandaşların bu tür durumlarda, panik halinde doğal olarak en sık unuttuğu noktanın belgeleme olduğuna dikkat çeken Bekan şu uyarılarda bulundu
“Araçlarından indikten sonra ya da evlerindeyse fotoğraf ve video ile bunu belgelemeleri lazım. Çünkü o süreçte art niyetli şirketler ‘yağmur nereden girdi, nasıl geldi, ne kadar geldi’ der… O telaşla canınızı kurtarmışsınız, video çekmek aklınıza bile gelmiyor ama bu belgeleme önemli.”
ELEKTRİKLİ ARAÇ SAHİPLERİ DİKKAT
Elektrikli araçların sayısının ülkemizde ciddi oranda arttığını belirten Bekan ilk riskli grubun bu araçların sahipleri olduğuna dikkat çekerek hayati uyarılarda bulundu:
“Elektrikli araç sayısı satışı çok fazla arttı. Elektrikli araçlarda son günlerde normal yürürken bile bu araçlarda yangınlar çıkabiliyor. Şimdi bu bataryaların suyla temas ettikten sonra ne gibi bir işlem göstereceğini ya da nasıl bir hasarın ortaya çıkacağını bilemiyoruz. Bu yüzden muhakkak elektrikli araç sahipleri, araçlarını çalıştırmadan bir servisle irtibat kurmalı ve kontrol ettirmeli araç yağmurda kullanıma uygun mu?.”
VEKALETNAME İLE HASAR TOPLAYANLARA İNANMAYIN
Telefon dolandırıcılarının mağduru olmamak için, hasar tespiti için arayıp yardımcı olmak isteyenlere itibar edimemesi gerektiğini vurgulayan Mithat Bekan şu uyarılarda bulundu:
” Suistimaller, siber riskler çok arttı. Bu durumda tüketiciler telefonla aranarak ‘işte biz hasarınızı alırız, öderiz’ diye bazı hukukçular, avukatçılar vekaletname isteyeceklerdir. Bunlara inanmasınlar. Direkt olarak sigorta şirketleriyle irtibata geçsinler. Hasarımızı biz tazmin ederiz, bize vekalet verin diyen aracı hukukçu avukatlara itibar etmesinler. Direkt sigorta acenteleri ile irtibata geçsinler.”
MİTHAT BEKAN KİMDİR?
İstanbul Ticaret Odası (İTO) Sigortacılık Meslek Komitesi Üyesi ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Delegesi olan Mithat Bekan, sigortacılık sektöründe uzun yıllara dayanan tecrübesiyle bilinen tüketici hakları, kamu ve sigorta sektörü ilişkileri, risk yönetimi ve poliçe güvenceleri alanlarında çalışmalarını sürdürmekte; kamu kurumları ve mesleki komiteler nezdinde sigortacılık sektörünün temsilcilerinden biri olarak görev yapmaktadır.
